Göz Bebeğinde Beyazlık Nedenleri Belirtileri ve Tedavisi

Göz bebeğinde beyazlık (lökokori), özellikle bebek ve çocuklarda acil tıbbi müdahale gerektiren kritik bir bulgudur. Normalde siyah görünen pupillada beyaz veya gri renkli yansıma olarak fark edilir. Bu durum, altta yatan ciddi göz hastalıklarının habercisi olabilir.

Göz Bebeğinde Beyazlığın Başlıca Nedenleri

1. Retinoblastoma: En tehlikeli nedendir. Göz retina tabakasındaki kötü huylu tümör, %60 vakada 2 yaş altında ortaya çıkar. Genetik geçişli olabilir.
2. Katarakt (Konjenital): Doğumsal lens bulanıklığı, özellikle tek taraflı olduğunda beyaz pupilla yapar.
3. Vitreus Kanamaları: Diyabet, travma veya retina yırtıkları sonucu göz içi kanamaları.
4. Göz İçi Enfeksiyonlar (Endoftalmi): Bakteriyel veya fungal enfeksiyonların neden olduğu iltihabi reaksiyon.
5. Gelişimsel Anomaliler: Norrie hastalığı veya Coats hastalığı gibi nadir retina bozuklukları.

Belirtiler ve Uyarıcı İşaretler

• Fotoğraflarda tek gözde kırmızı refle yerine beyaz/sarı yansıma
• Görmede azalma veya göz teması kuramama
• Şaşılık (özellikle retinoblastomada)
• Gözde kızarıklık veya ağrı (enfeksiyon durumunda)
• İris renginde asimetri

Teşhis Yöntemleri

1. Direkt Oftalmoskopi: Göz bebeği genişletilerek retina detaylı incelenir.
2. Ultrasonografi: Tümör kitlelerini ve göz içi yapılarını değerlendirir.
3. Manyetik Rezonans (MR): Retinoblastomada tümörün optik sinir veya beyne yayılımını kontrol eder.
4. Genetik Testler: Aile öyküsü varsa RB1 gen mutasyonu araştırılır.

Tedavi Yaklaşımları

• Retinoblastoma Tedavisi:

  • Kemoterapi: Intraarteryel (göz damarından) veya sistemik uygulanır.
  • Lazer Terapisi: Fotokoagülasyon ile küçük tümörler yakılır.
  • Kriyoterapi: Dondurma yöntemiyle tümör hücreleri tahrip edilir.
  • Enükleasyon: İleri evrelerde gözün alınması gerekebilir.

• Konjenital Katarakt Tedavisi:

  • 6-8 haftalıkken cerrahi ile bulanık lens çıkarılır.
  • Kontakt lens veya göz içi lens implantasyonu uygulanır.

• Vitreus Kanamalarında: Vitrektomi ameliyatı ile kan birikimi temizlenir.

Acil Durumlar ve Doktora Başvuru Zamanı

• Fotoğrafta tekrarlayan beyaz refle
• Göz bebeğinde renk değişimi
• Görme kaybı şüphesi
• Gözde ani şişme veya ağrı
  Bu belirtilerde 24 saat içinde göz hastalıkları uzmanına başvurulmalıdır.

Prognoz ve Takip
Erken evre retinoblastomada sağkalım %98'dir. Ancak tanı gecikirse metastaz riski artar. Tedavi sonrası:

• İlk 2 yıl 3 ayda bir MR kontrolleri
• Yıllık işitme testleri (kemoterapiye bağlı toksisite için)
• Genetik danışmanlık (aile planlaması amacıyla)

Ailelere Öneriler

1. Bebek fotoğraflarında göz reflekslerini düzenli kontrol edin.
2. Prematüre bebeklerde ROP taramalarını aksatmayın.
3. Ailede göz kanseri öyküsü varsa doğum sonrası erken göz muayenesi yaptırın.